"रात्री उशिरापर्यंत ओव्हरटाईम काम केल्यावर भूक भागवण्यासाठी मी आपोआप गरम होणारे हॉट पॉट खाते किंवा स्नेल नूडल्सचे पॅकेट शिजवून खाते," असे बेइपियाओ कुटुंबातील सुश्री मेंग यांनी 'चायना बिझनेस डेली'च्या वार्ताहराला सांगितले. त्यांना सोयीस्कर खाणे आवडत असल्यामुळे, हे सोयीचे, स्वादिष्ट आणि स्वस्त आहे.
त्याच वेळी, पत्रकाराला असे आढळून आले की सोयीस्कर आणि फास्ट फूड क्षेत्राने भांडवलाचे लक्ष वेधून घेतले आहे. अलीकडेच, 'कुकिंग बॅग' हा पिशवीबंद फास्ट फूड ब्रँड आणि 'बागौ' हा सोयीस्कर फास्ट फूड ब्रँड यांनी निधी उभारणीच्या नवीन फेऱ्या एकापाठोपाठ एक पूर्ण केल्या आहेत. पत्रकाराला मिळालेल्या अपूर्ण आकडेवारीनुसार, गेल्या वर्षापासून सोयीस्कर आणि फास्ट फूड क्षेत्रातील एकूण निधी उभारणी १ अब्ज युआनपेक्षा जास्त झाली आहे.
अनेक मुलाखतकारांच्या मते, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांच्या (कन्व्हिनियन्स आणि फास्ट फूड) जलद विकासाचा संबंध 'घरी राहून चालणारी अर्थव्यवस्था' (स्टे-अॅट-होम इकॉनॉमी), 'आळशी अर्थव्यवस्था' (लेझी इकॉनॉमी) आणि तांत्रिक उन्नतीशी आहे. उप-विकास अटळ झाला आहे.
चीनचे अन्न उद्योग विश्लेषक झू डॅनपेंग यांचा विश्वास आहे की, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांच्या बाजारपेठेत भविष्यात विकासाला अजूनही खूप वाव आहे. त्यांनी पुढे असेही म्हटले की, “नवीन पिढीचा लोकसंख्याशास्त्रीय लाभांश जसजसा वाढत जाईल, तसतसा सोयीस्कर खाद्यपदार्थांचा पुढील ५ ते ६ वर्षांचा काळ जलद वाढीचा असेल.”
हॉट ट्रॅक
पूर्वी, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांचा उल्लेख झाल्यावर इन्स्टंट नूडल्सच आठवत असत. नंतर, जेव्हा इंटरनेटवर सर्वत्र स्नेल नूडल्स लोकप्रिय झाले, तेव्हा ते वारंवार खरेदी केले जाऊ लागले. हे कदाचित वारंवार होणाऱ्या शोधांमुळे असावे. ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मने वैयक्तिक पसंतीनुसार अधिक इन्स्टंट खाद्यपदार्थांची शिफारस केली. माझ्या आताच लक्षात आले की, कितीतरी नवीन ब्रँड्स आणि श्रेणींची एक मोठी विविधता उपलब्ध आहे,” असे सुश्री मेंग यांनी पत्रकारांना सांगितले.
सुश्री मेंग यांनी सांगितल्याप्रमाणे, अलिकडच्या वर्षांत, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांचे क्षेत्र सतत विस्तारत आहे आणि त्यात अधिकाधिक कंपन्या सहभागी होत आहेत. तियान्यांचाच्या आकडेवारीनुसार, “सोयीस्कर खाद्यपदार्थ” क्षेत्रात १,००,००० पेक्षा जास्त उद्योग कार्यरत आहेत. याव्यतिरिक्त, उपभोगाच्या दृष्टिकोनातून पाहिल्यास, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांच्या विक्रीचा वाढीचा दर देखील तुलनेने स्पष्ट आहे. शिंगटूच्या आकडेवारीनुसार, नुकत्याच संपलेल्या “६.१८” प्रमोशन दरम्यान, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांच्या ऑनलाइन विक्रीत मागील वर्षाच्या तुलनेत २७.५% वाढ झाली.
सोयीस्कर आणि फास्ट फूडच्या जलद विकासाला विविध घटक चालना देत आहेत. जिउडे पोझिशनिंग कन्सल्टिंग कंपनीचे संस्थापक शू झिओंगजून यांचा विश्वास आहे की, “घरी राहून काम करण्याची अर्थव्यवस्था, आळशी अर्थव्यवस्था आणि एकल अर्थव्यवस्था यांसारख्या लाभांच्या प्रभावाखाली, सोयीस्कर आणि फास्ट फूडमध्ये अलिकडच्या वर्षांत झपाट्याने वाढ झाली आहे. त्याच वेळी, कंपनी स्वतः सोयीस्कर आणि किफायतशीर उत्पादने सातत्याने सादर करत आहे, ज्यामुळे सोयीस्कर आणि फास्ट फूड उद्योगात प्रचंड वाढ दिसून येत आहे.”
डेली कॅपिटलचे संस्थापक भागीदार लिऊ शिंगजियान यांनी उद्योगाच्या समृद्धीचे श्रेय मागणी आणि पुरवठ्यातील बदलांना दिले. ते म्हणाले, “अलीकडच्या वर्षांत उपभोगाच्या सवयी बदलत आहेत. ग्राहकांच्या विविध मागण्यांमुळे अधिक नवीन उत्पादने उदयास आली आहेत. याव्यतिरिक्त, हे औद्योगिक विकास आणि तांत्रिक उन्नतीशी देखील संबंधित आहे.”
वाढत्या ग्राहक मागणीच्या जोरावर, सोयीस्कर आणि फास्ट फूड क्षेत्र १०० अब्ज युआनच्या पातळीवर पोहोचले आहे. सीबीएनडेटाने (CBNData) प्रसिद्ध केलेल्या “२०२१ सोयीस्कर आणि फास्ट फूड उद्योग अंतर्दृष्टी अहवाला”नुसार, देशांतर्गत बाजारपेठ २५० अब्ज युआनचा टप्पा ओलांडण्याची अपेक्षा आहे.
या संदर्भात, गेल्या दोन वर्षांपासून सोयीस्कर फास्ट फूड क्षेत्रात निधी उभारणीच्या बातम्या सातत्याने येत आहेत. उदाहरणार्थ, बागौने अलीकडेच कोट्यवधी युआनची प्री-ए फेरी पूर्ण केली आहे, आणि कुकिंग बॅग्जनेही जवळपास १ कोटी युआनची प्री-ए फेरी पूर्ण केली आहे. याव्यतिरिक्त, अकुआन फूड्स निधी उभारणीच्या अनेक फेऱ्या पूर्ण करून सार्वजनिक होण्याच्या प्रयत्नात आहे. हिपॉटनंतर तीन वर्षांत, हिलहाऊस कॅपिटल आणि इतर नामांकित गुंतवणूक संस्थांसह, कंपनीने निधी उभारणीच्या ५ फेऱ्या पूर्ण केल्या आहेत.
लिऊ शिंगजियान यांनी निदर्शनास आणून दिले की, “अर्थसहाय्य मिळवलेल्या नवीन आणि अत्याधुनिक ब्रँड्सना पुरवठा साखळी, तंत्रज्ञान आणि वापरकर्त्यांविषयीची समज या बाबतीत काही विशिष्ट फायदे मिळतात. उदाहरणार्थ, मूळ पुरवठा साखळीचे एकत्रीकरण करणे, खर्चाची प्रक्रिया सुव्यवस्थित करणे आणि तांत्रिक प्रगतीद्वारे ग्राहकांचा खाण्याचा अनुभव सुधारणे इत्यादींसाठी, वापरकर्त्यांच्या गरजा समजून घेणे देखील आवश्यक आहे. सोयीस्करता, चवदारपणा आणि किफायतशीरपणा या उद्देशाने उत्पादनांमध्ये सातत्याने सुधारणा करणे, हा या उत्पादनांमागील मूळ तर्क आहे आणि साहजिकच ही उत्पादने गतिशील विक्री आणि पुनर्खरेदीच्या दरांच्या बाबतीत चांगली कामगिरी करतात.”
गेमिंग बाजार विभाग
बातमीदाराने विविध ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मवर शोध घेतला असता, त्याला असे आढळून आले की सध्या सेल्फ-हीटिंग हॉट पॉट, पास्ता, इन्स्टंट पोरीज, स्किअर्स, पिझ्झा इत्यादींसह विविध प्रकारचे सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थ उपलब्ध आहेत आणि या श्रेणींमध्ये वैविध्यीकरण व विभागणीचा कल दिसून येत आहे. याव्यतिरिक्त, उत्पादनांच्या चवींचेही अधिक उपविभाजन केले जात आहे, जसे की कंपनीने स्थानिक वैशिष्ट्यांच्या आधारे सादर केलेले लिउझोउ स्नेल नूडल्स, गुइलिन राईस नूडल्स, नानचांग मिक्स्ड नूडल्स आणि चांगशा लार्ड मिक्स्ड नूडल्स.
याव्यतिरिक्त, उद्योगाने सोयीस्कर आणि जलद अन्नाच्या वापराच्या परिस्थितीचा विस्तार आणि उपविभाजन केले आहे, ज्यामध्ये सध्या एकट्याने खाण्याचे पदार्थ, कौटुंबिक पदार्थ, रात्रीच्या नाश्त्याची नवीन अर्थव्यवस्था, घराबाहेरील दृश्ये आणि वसतिगृहात एकत्र खाण्याचे दृश्ये यांसारख्या वापराच्या परिस्थितींचा समावेश आहे.
या संदर्भात, लिऊ शिंगजियान म्हणाले की, जेव्हा उद्योग एका विशिष्ट टप्प्यावर विकसित होतो, तेव्हा व्यापक विकासाकडून परिष्कृत कार्यप्रणालीकडे बदल होणे हा एक अटळ नियम आहे. उदयोन्मुख ब्रँड्सना उपविभाजित क्षेत्रांमधून वेगळेपणाचे मार्ग शोधण्याची गरज असते.
"उद्योगाची सध्याची विभागणी आणि पुनरावृत्ती ही ग्राहक वर्गाच्या उन्नतीमुळे औद्योगिक वर्गाला नवनवीन शोध आणि उन्नती करण्यास भाग पाडल्याचा परिणाम आहे. भविष्यात, संपूर्ण चीनी रेडीमेड खाद्यपदार्थांच्या विभागणीचा मार्ग एका सर्वांगीण आणि बहुआयामी स्पर्धेच्या परिस्थितीत प्रवेश करेल, आणि उत्पादनांची गुणवत्ता हा उद्योगांना स्वतःचा उद्योग उभारण्यासाठी महत्त्वाचा घटक ठरेल." असे झू डॅनपेंग म्हणाले.
चायनीज ॲकॅडमी ऑफ इंजिनिअरिंगचे शिक्षणतज्ज्ञ, प्राध्यापक सुन बाओगुओ यांनी एकदा असे निदर्शनास आणून दिले होते की, रेडीमेड खाद्यपदार्थ आणि अगदी चायनीज खाद्यपदार्थांच्या भविष्यातील विकासाची मुख्य दिशा चार शब्दांची आहे, म्हणजेच “चव आणि आरोग्य”. अन्न उद्योगाचा विकास चव आणि आरोग्य-केंद्रित असला पाहिजे.
खरं तर, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांचे आरोग्यदायीकरण ही अलिकडच्या वर्षांतील औद्योगिक उन्नयन आणि परिवर्तनाच्या दिशांपैकी एक आहे, आणि अनेक कंपन्या तांत्रिक पुनरावृत्तीद्वारे आरोग्यदायी अन्नाकडे वळत आहेत. इन्स्टंट नूडल्सच्या श्रेणीचे उदाहरण घेऊया. या प्रकारच्या उद्योगाचे आरोग्यदायीपण प्रामुख्याने तेल कमी करणे आणि पोषण वाढवणे यात दिसून येते. जिनमैलांगच्या अधिकृत माहितीनुसार, ते ०-फ्रायिंग कुकिंग तंत्रज्ञान आणि एफडी फ्रीझ-ड्रायिंग तंत्रज्ञानाद्वारे "तेल, मीठ आणि साखर कमी करण्याची" ग्राहकांची गरज पूर्ण करते. इन्स्टंट नूडल्स व्यतिरिक्त, सोयीस्कर आणि जलद खाद्यपदार्थांच्या बाजारपेठेत आरोग्यावर लक्ष केंद्रित करणारी अनेक नवीन उत्पादने आणि ब्रँड्स उदयास आले आहेत, जसे की पोषणावर लक्ष केंद्रित करणारे इन्स्टंट ओल्ड हेन सूप, कमी चरबीचे कॉन्जॅक कोल्ड नूडल, सीवीड नूडल्स इत्यादी; तसेच सुपर झिरो, ऑरेंज रन इत्यादी आरोग्य आणि कमी कॅलरींवर लक्ष केंद्रित करणारे अत्याधुनिक ब्रँड्स.
नाविन्यपूर्ण उत्पादनांमुळे खर्चात वाढ होते. हेनानमधील एका अन्न प्रक्रिया कारखान्याच्या प्रमुखाने पत्रकारांना सांगितले, “नवीन आरोग्यदायी उत्पादने विकसित करण्यासाठी, आमच्या कारखान्याने स्व-विकसित उत्पादने आणि तयार उत्पादनांची चाचणी इत्यादींसाठी एक अंतर्गत प्रयोगशाळा उभारली आहे, परंतु यामुळे खर्चही वाढला आहे.” झिहाई पॉट ब्रँडचे संस्थापक आणि अध्यक्ष, काय होंगलियांग यांनी एकदा माध्यमांना सांगितले होते, “फ्रीझ-ड्रायिंग तंत्रज्ञानाच्या वापरामुळे संबंधित खर्च चौपटीने वाढला आहे.” लिऊ शिंगजियान यांनी निदर्शनास आणले की, “जग जिंकण्यासाठी मोठ्या यशावर अवलंबून राहण्याच्या पूर्वीच्या काळात, उद्योगांना उत्पादन श्रेणींमध्ये सतत सुधारणा करणे, खर्च कमी करणे आणि ग्राहकांची मागणी पूर्ण करणे आवश्यक होते, ज्यामुळे उद्योगांच्या पुरवठा साखळी क्षमतेचीही कसोटी लागते.”
हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की अनेक कंपन्यांनी त्यांच्या पुरवठा साखळ्या सुधारण्यास सुरुवात केली आहे. सार्वजनिक माहितीनुसार, अकुआन फूड्सचे पाच उत्पादन तळ आहेत आणि ते अनेक नामांकित ब्रँड्सना OEM सेवा पुरवतात. झीही पॉटने डझनहून अधिक अपस्ट्रीम कारखान्यांमध्ये गुंतवणूक केली आहे, ज्याचा उद्देश पदार्थांच्या आणि इतर घटकांच्या अपस्ट्रीममध्ये सखोलपणे सहभागी होणे आणि खर्चावर नियंत्रण ठेवणे हा आहे.
बागूचे संस्थापक आणि सीईओ, फँग अजियान म्हणाले की, केटरिंग मानकीकरणाच्या ट्रेंडमुळे सोयीस्कर आणि फास्ट फूड पुरवठा साखळीचे अनुकूलन झाले असले तरी, काही उत्पादनांसाठी, चव पुनर्संचयित करण्याच्या बाबतीत फास्ट फूड पुरवठा प्रणालीकडे तयार उपाय नाही; याव्यतिरिक्त, अपस्ट्रीम कारखान्यांमध्ये दीर्घकालीन मार्गावरील अवलंबित्व आणि उत्पादन प्रक्रियेत पुनरावृत्ती करण्याच्या प्रेरणेचा अभाव या समस्या आहेत, याचा अर्थ पुरवठा साखळीचे अपग्रेडेशन मागणी बाजूनेच पूर्ण केले पाहिजे. ते म्हणाले, “बागू सध्या खर्चाची मागोवाक्षमता आणि सखोल पुरवठा साखळी परिवर्तनाद्वारे मुख्य उत्पादन दुव्यांवर नियंत्रण ठेवते आणि उत्पादन खर्च कमी करते. एका वर्षाच्या प्रयत्नांमुळे, उत्पादनांच्या संपूर्ण मालिकेचा एकूण कंत्राटी खर्च ४५% ने कमी झाला आहे.”
जुन्या आणि नवीन ब्रँडमधील स्पर्धा तीव्र होत आहे.
बातमीदाराच्या लक्षात आले की, सुविधा आणि फास्ट फूड बाजारातील सध्याचे स्पर्धक प्रामुख्याने लामेनशुआ, काँगके आणि बागोऊ यांसारख्या उदयोन्मुख ब्रँड्स आणि मास्टर काँग व युनि-प्रेसिडेंट यांसारख्या पारंपरिक ब्रँड्समध्ये विभागलेले आहेत. वेगवेगळ्या कंपन्यांचे विकासाचे प्राधान्यक्रम वेगवेगळे आहेत. सध्या, हा उद्योग नवीन आणि जुन्या ब्रँड्समधील निरोगी स्पर्धेच्या विकास टप्प्यात दाखल झाला आहे. पारंपरिक ब्रँड्स नवीन उत्पादने सादर करून ट्रेंडनुसार चालतात, तर नवीन ब्रँड्स एक वेगळा मार्ग अवलंबण्यासाठी नाविन्यपूर्ण श्रेणी आणि कंटेंट मार्केटिंगवर कठोर परिश्रम घेतात.
झू डॅनपेंग यांचा विश्वास आहे की, पारंपरिक उत्पादकांकडे आधीपासूनच ब्रँडचा प्रभाव, मोठ्या प्रमाणावरील उत्पादन आणि परिपक्व उत्पादन प्रणाली इत्यादी असतात, आणि त्यांच्यासाठी नावीन्य आणणे, सुधारणा करणे व पुनरावृत्ती करणे अवघड नसते. नवीन ब्रँड्ससाठी मात्र, एक परिपूर्ण पुरवठा साखळी, गुणवत्तेतील स्थिरता, कार्यक्षेत्रातील नावीन्य, सेवा प्रणालीतील सुधारणा, ग्राहकांची निष्ठा वाढवणे इत्यादी बाबींचा पाठपुरावा करणे अजूनही आवश्यक आहे.
पारंपरिक उद्योगांच्या कृतींवरून असे दिसते की, मास्टर काँग आणि युनि-प्रेसिडेंटसारखे उद्योग उच्च श्रेणीकडे वाटचाल करत आहेत. या वर्षाच्या सुरुवातीला, जिनमैलांगने 'रामेन फॅन' हा उच्च श्रेणीचा ब्रँड सादर केला; यापूर्वी, मास्टर काँगने 'सुडा नूडल हाऊस' सारखे उच्च श्रेणीचे ब्रँड सादर केले होते; तर युनि-प्रेसिडेंटने 'मान-हान डिनर' आणि 'कैशियाओझाओ' सारख्या उच्च श्रेणीच्या ब्रँड्सची मालिका सादर केली आणि एक स्वतंत्र अधिकृत फ्लॅगशिप स्टोअर उघडले.
नवीन ब्रँड धोरणांच्या दृष्टिकोनातून, अकुआन फूड्स आणि काँगके एक वेगळा मार्ग अवलंबत आहेत. उदाहरणार्थ, अकुआन फूड्सने प्रादेशिक वैशिष्ट्ये आत्मसात करून सिचुआन नूडल्स सिरीज आणि चोंगकिंग स्मॉल नूडल्स सिरीज यांसारख्या जवळपास १०० वस्तू बाजारात आणल्या आहेत; तर काँगके आणि रामेन सेड तुलनेने नवीन बाजारपेठेत प्रवेश करत आहेत; यापैकी पहिले पास्तावर, तर दुसरे जपानी रामेनवर लक्ष केंद्रित करत आहे. विक्री माध्यमांच्या बाबतीत, काही नवीन ब्रँड्सनी ऑनलाइन आणि ऑफलाइन एकत्रीकरणाचा मार्ग स्वीकारला आहे. अकुआन फूड्सच्या माहितीपत्रकानुसार, २०१९ ते २०२१ या काळात त्यांच्या ऑनलाइन विक्रीतून मिळणारा महसूल अनुक्रमे ३०८ दशलक्ष युआन, ६६१ दशलक्ष युआन आणि ७४३ दशलक्ष युआन असेल, जो दरवर्षी वाढत आहे; ऑफलाइन विक्रेत्यांची संख्याही वाढत असून, ती अनुक्रमे ६७७, ८१०, ९०६ घरांपर्यंत पोहोचली आहे. याव्यतिरिक्त, फँग अजियान यांच्या मते, बागोचे ऑनलाइन आणि ऑफलाइन विक्रीचे प्रमाण ३:७ आहे आणि भविष्यातही ते ऑफलाइन माध्यमांनाच आपली मुख्य विक्री स्थिती म्हणून वापरत राहील.
"आजकाल, सोयीस्कर आणि फास्ट फूड उद्योगाचे अजूनही उपविभाजन होत आहे आणि येथे नवीन ब्रँड्सदेखील आकार घेत आहेत. वापराची परिस्थिती, ग्राहक गटांमधील विविधता आणि वितरण माध्यमांमधील विभाजन यांमुळे नवीन ब्रँड्सना स्वतःला सिद्ध करण्याची संधी अजूनही मिळते," असे लिऊ शिंगजियान म्हणाले.
शू झिओंगजून यांनी पत्रकारांना सांगितले, “नवीन ब्रँड असो वा पारंपरिक ब्रँड, अचूक स्थाननिश्चिती आणि श्रेणीतील नावीन्य उत्तमरीत्या साधणे, तसेच तरुणांच्या खरेदीच्या आवडीनिवडी पूर्ण करणे हे मुख्य आहे. याशिवाय, चांगली ब्रँड नावे आणि घोषवाक्ये यांकडे दुर्लक्ष करता येणार नाही.”
पोस्ट करण्याची वेळ: १५ डिसेंबर २०२२